Van vrijdag 13 november 2026 tot en met zondag 31 januari 2027 houdt de pop-upexpo De laatste Romeinen halt in Erfgoedsite Ename. In de expo ontdek je het verhaal van de laatste Romeinse bewoners van het fort in Oudenburg. Op donderdag 10 december is er ook de lezingenavond Van Romeinen tot Franken: een wereld in verandering. 

Verhaal van drie mensen

Wie waren de laatste Romeinen in onze streken? Hoe leefden ze en wat gebeurde er toen het Romeinse Rijk langzaam zijn greep op West-Europa verloor? De expo zoekt antwoorden aan de hand van archeologisch onderzoek dat tussen 2020 en 2025 werd uitgevoerd op de laat-Romeinse grafvelden rond het fort van Oudenburg.

Centraal in de expo staan een man, een vrouw en een kind die rond het jaar 380 in en rond het fort van Oudenburg leefden. Hun persoonlijke verhalen bieden een inkijk in een periode waarover historisch relatief weinig bekend is.

“Deze periode markeert het begin van de overgang van de Romeinse naar de vroegmiddeleeuwse samenleving. De expo zet sterk in op het visuele, met artistieke tekeningen die een beeld geven van de leefwereld van de laatste Romeinen. Via grafvondsten belichten we ook hun persoonlijke ervaringen en de historische context.”

curator Vince Van Thienen (UGent/Erfgoedpraktijk Van Thienen)

Via twee tablets kunnen bezoekers 3D-modellen van grafvondsten ontdekken. Een bijbehorende website biedt meer informatie over de laat-Romeinse periode en de archeologische onderzoeksmethodes. Kinderen gaan creatief aan de slag met kleurplaten, leggen een mozaïek of boetseren een Romeins beeldje.

Bijzondere aandacht voor het Scheldeland

Speciaal voor Erfgoedsite Ename krijgt de tentoonstelling een aanvulling over de laatste Romeinen in het Scheldeland. Recent archeologisch onderzoek toont aan dat het gebied tussen Kortrijk, Doornik en Gent vooral bewoond werd door Germaanse gemeenschappen. Biologisch onderzoek op menselijke resten uit Oudenburg doet vermoeden dat de laatste bewoners van het fort banden hadden met deze gemeenschappen.

De tentoonstelling maakt duidelijk dat het einde van de Romeinse tijd niet uitsluitend een verhaal van verval en ondergang was, maar ook van maatschappelijke en culturele veranderingen.